Paul de Wispelaere


Eind jaren negentig bestudeerde ik het werk van Paul de Wispelaere vrij intensief. Onderstaande fragmenten uit mijn onderzoek hebben nooit een plaats gekregen in mijn uitvoerige essay over Louis Paul Boon en het modernisme in Vlaanderen, noch in mijn dissertatie. Nu ik vandaag hoor dat Paul is overleden, zet ik dit onvoltooide werk maar op deze pagina.    […] Na de oorlog blijft de moderne literatuur nog lang een gesloten boek voor Paul de Wispelaere. In 1947 slaat de romantisch-expressieve schrijver De Wispelaere zijn cahiers met persoonlijke ontboezemingen voorlopig zelfs helemaal dicht. Hij zal lange tijd nauwelijks nog aan schrijven toekomen, want [meer…]


Komt in man by syn frou


Einleaze fuotbalanalyzes, nuodlik sjen yn glossy tydskriften en sa hurd mooglik op ’e gitaar rosse, dat is de wrâld fan de boppegemiddelde echte man. Mar dêr wurde jo fansels net manlik fan. Selsûndersyk en literêre diedkrêft, dat is wêr’t it om giet. Sa meitsje jo besprekber wat manlju dwaande hâldt by it organisearjen fan de jacht, it betwingen fan de lust of it etalearjen fan wiisheid en krêft. De skriuwers fan dit boek pretindearje net de wierheid oer de echte man te ferkundigjen – hy is ommers in wat saai figuer, dy’t him steande hâldt troch in grut ferlet ta opskeppen [meer…]


De vergeten tuinen van Gerrit Vlaskamp


Dit boek kent één hoofdpersoon: Gerrit Lambertus Vlaskamp (1834-1906): hovenier, tuinaanlegger en tuinontwerper. Hij legde in de tweede helft van de negentiende eeuw een groot aantal tuinen aan bij Friese notabele woningen, die tegenwoordig een bijzondere cultuurhistorische waarde hebben. Daarnaast is zijn naam ook verbonden aan de vermaarde Wilhelminaparken van Grou en Sneek. Zijn werk sluit naadloos aan bij de ontwikkeling van de Engelse landschapsstijl in Nederland. Om meer zicht te krijgen op zijn loopbaan van hovenier tot tuinontwerper, moeten we Gerrit Vlaskamps portret in de lijst van zijn tijd zien te krijgen. Dat is precies wat diverse deskundige auteurs [meer…]


De geboorte van Boontje


‘De geboorte van Boontje’ is een essay in drie delen, tot stand gekomen in een hecht samenwerkingsverband tussen drie literatuurwetenschappers/filmkundigen. Het biedt een heroriëntatie op de avant-garde in de literatuur door de verbanden bloot te leggen tussen de komst van de film in de lage landen en twee spilfiguren in de avant-garde van voor en na de oorlog: Paul van Ostaijen en Louis Paul Boon. De schrijvers maken aannemelijk dat de vroege vertoningspraktijken rond de stille film van grote invloed waren op de literaire avant-garde. Aan de hand van Paul van Ostaijen werk laten zij zien hoe dat in de [meer…]


It each fan de griffioen


In nijsgjirrige samling mei ferhalen fan hjoeddeiske skriuwers, troch Ernst Bruinsma en Baukje Wytsma, dy’t sjen lit dat it Fryske proaza op in heech nivo stiet. Eigensinnich, dat is it wurd dat dizze ferhalen nei foarm en ynhâld mienskiplik hawwe. Wilco Berga, Sjoerd Bottema, Anne Feddema, Josse de Haan, Bouke van der Hem, Eric Hoekstra, Aggie van der Meer, Simon Oosting, Durk van der Ploeg, Elske Schotanus, Willem Schoorstra, Jabik Veenbaas, Harmen Wind en Henk Wolf.


Kwaliteit als credo


Angèle Manteau heeft vaak beweerd dat ‘literaire kwaliteit’ voor haar de enige norm was als uitgeefster. In Kwaliteit als credo tracht Ernst Bruinsma te achterhalen wat Manteau precies voor ogen stond bij haar verlangen om een internationaal georiënteerd literair fonds op te bouwen. De grote schrijvers komen uitgebreid aan bod: Piet van Aken, Johan Daisne, Hubert Lampo, Curzio Malaparte, Richard Minne… eeen hoofdrol is weggelegd voor Louis Paul Boon, met Hugo Claus de belangrijkste schrijver die uit het fonds naar voren is gekomen. Meer nog dan een uitgeverijgeschiedenis biedt Kwaliteit als credo een uniek perspectief op het culturele leven in [meer…]


Inktpatronen


De directeur van De Arbeiderspers verhing zich in 1940 op de zolder van zijn uitgeverij, toen hij besefte dat zijn bedrijf in handen van de nazi’s zou vallen. En uitgever A.W. Bruna metselde een voorraadje verboden boeken in, om ze na de oorlog alsnog te kunnen verkopen. Deze en andere verhalen zijn te vinden in dit overzichtswerk, waarin de rol van uitgeverijen in Nederland en Vlaanderen tijdens de Duitse bezetting wordt beschreven. Een keur van kenners maakte voor dit boek boek fascinerende, onthullende portretten van dertien verschillende uitgeverijen – van de ‘foute’ uitgeverij De Lage Landen tot de illegale De [meer…]


Koartwei


Gearstalling: Ernst Bruinsma en Baukje Wytsma. Yn Koartwei is in ferskaat fan âld en nij proaza te finen fan de lêste 20 jier fan de tweintichste ieu. In grut part fan de ferhalen is spesjaal foar dizze útjefte skreaun. Der binne ek ferhalen opnommen dy’t earder publisearre waarden yn Fryske tydskriften of goed wiene foar de Rely Jorritsmapriis. Yn dat gefal is de namme fan de auteur mei in stjerke markeard.


Fondslijst A. Manteau – Les Editions Lumière 1938-1955


Elke opgenomen titel wordt beschreven aan de hand van de volgende elementen: auteur, titel, plaats van uitgave, uitgever(s), jaar van verschijnen, paginering en drukaanduiding. Aanvullende informatie over contractdatum, opgegeven oplage, prijs, definitieve oplage, papier, vertaler, illustrator, typograaf en drukker, alsmede het nummer van de Belgische Bibliographie en de vermoedelijke datum van verschijnen worden telkens apart vermeld. De titels zijn zo veel mogelijk in volgorde van verschijnen geplaatst. Ernst Bruinsma & Jan Stuyck


Louis Paul Boon – Het recht van vervormen


Deze bloemlezing bevat een ruime selectie uit de artikelen die Boon, de grote volksschrijver uit de kleine fabrieksstad Aalst, publiceerde in bladen als De roode vaan, Front, De Vlaamse Gids, Vooruit, Tijd en Mens en Hollands Diep. Uit dit literatuur- en kunstkritisch werk treedt Boon naar voren als een uitstekend geïnformeerd autodidact, een auteur die, misschien wel als geen andere schrijver in ons taalgebied, diep doordrong in het duistere hart van onze (post)industriële samenleving. Klassieken uit Vlaanderen – Louis Paul Boon, Manteau Antwerpen 1999. Ernst Bruinsma & Kris Humbeeck [eds.]